Konferencja Dobitnie 2026
Polska, Następny Krok.
Energia dla Gmin. Samorząd – Energia – Przedsiębiorczość – Dobitnie 2026
Konferencja Dobitnie 2026
Agenda konferencji
9:00
Rejestracja uczestników
10:15
Rozpoczęcie Konferencji Polska, Następny Krok. Energia dla Gmin. Samorząd – Energia – Przedsiębiorczość – Dobitnie 2026
10:15-10:30
Wystąpienia organizatorów Konferencji
Adam Ciszkowski
Mariusz Staniszewski
10:30-12:00
Panel 1
Energia w rękach gmin i powiatów. Czy samorząd ma możliwość kształtowania lokalnej polityki energetycznej?
Mariusz Staniszewski
moderacja
dr Adam Nocoń
Artur Zawisza
Karol Tchórzewski
Adam Sarnaszek
Piotr Grądzik
Artur Michalski
Tezy szczegółowe:
- Czym jest energetyka rozproszona i w jakim zakresie stanowi szansę dla lokalnych społeczności?
- Potencjał lokalnych samorządów i społeczności w promowaniu, produkcji, wspieraniu i wykorzystaniu energii rozproszonej.
- Spółdzielnie energetyczne – szanse i wyzwania. Przykłady udanych wdrożeń.
- Lokalne projekty: biomasa, biogaz, inne.
- Tworzenie i wspieranie lokalnych rynków biomasy i biogazu.
- Edukacja, promocja, wsparcie, lokalne regulacje.
Wprowadzenie:
Transformacja energetyczna coraz częściej przestaje być wyłącznie domeną wielkich państwowych strategii, a staje się realnym wyzwaniem i szansą dla gmin, powiatów oraz lokalnych społeczności. To właśnie na poziomie lokalnym najlepiej widać, że bezpieczeństwo energetyczne, koszty energii, rozwój przedsiębiorczości i jakość życia mieszkańców są ze sobą bezpośrednio powiązane. Dlatego pytanie, czy samorządy mają możliwość kształtowania lokalnej polityki energetycznej, staje się dziś jednym z kluczowych pytań rozwojowych Polski.
Transformacja energetyczna coraz częściej przestaje być wyłącznie domeną wielkich państwowych strategii, a staje się realnym wyzwaniem i szansą dla gmin, powiatów oraz lokalnych społeczności. To właśnie na poziomie lokalnym najlepiej widać, że bezpieczeństwo energetyczne, koszty energii, rozwój przedsiębiorczości i jakość życia mieszkańców są ze sobą bezpośrednio powiązane. Dlatego pytanie, czy samorządy mają możliwość kształtowania lokalnej polityki energetycznej, staje się dziś jednym z kluczowych pytań rozwojowych Polski.
Szczególne znaczenie mogą mieć spółdzielnie energetyczne, które pozwalają łączyć interes mieszkańców, samorządów i lokalnego biznesu. Tam, gdzie udało się stworzyć dobrze funkcjonujące modele współpracy, efektem są niższe koszty energii, większa stabilność dostaw oraz pozostawienie większej części środków finansowych w lokalnej gospodarce. Jednocześnie rozwój takich projektów wymaga stabilnych regulacji, ograniczenia biurokracji oraz lepszych mechanizmów finansowania.
Istotnym kierunkiem pozostają również lokalne projekty związane z biomasą i biogazem. Polska dysponuje znaczącym potencjałem rolniczym i odpadowym, który może być wykorzystywany do produkcji energii i ciepła na poziomie lokalnym. Tworzenie lokalnych rynków biomasy i biogazu może wspierać rolników, przedsiębiorców i samorządy jednocześnie, budując realną wartość gospodarczą w regionach.
Kluczowe pozostają zaufanie społeczne. Bez rzetelnej informacji, przejrzystych zasad współpracy i poczucia, że mieszkańcy są partnerami procesu transformacji, trudno będzie budować trwałe projekty energetyczne. Dlatego samorządy powinny mieć możliwość tworzenia lokalnych mechanizmów wsparcia, promocji i regulacji dostosowanych do własnych uwarunkowań.
Panel poświęcony energii w rękach gmin i powiatów jest więc w istocie debatą o przyszłym modelu rozwoju Polski – o tym, czy lokalne społeczności będą jedynie odbiorcami decyzji podejmowanych gdzie indziej, czy też staną się realnymi uczestnikami i beneficjentami transformacji energetycznej.
12:00-12:15
Przerwa kawowa
12:15-13:30
Panel 2
Lokalni partnerzy w zmieniającej się UE. Czy samorządy, przedsiębiorcy, energetyka lokalna mają jeszcze wsparcie Brukseli?
Robert Bogdański
moderacja
prof. Tomasz Grzegorz Grosse
Tomasz Wróblewski
Paweł Przychodzeń
Szczepan Ruman
Paweł Majewski
Tezy szczegółowe:
- W którym miejscu jest dzisiaj UE? Jaką ma pozycję, szczególnie w obecnych niespokojnych czasach?
- Czy centralizacja, wielkie programy modernizacyjne (polityka klimatyczna, polityka energetyczna, KPO, SAFE), kolejne umowy międzynarodowe (MERCOSUR, Indie) świadczą o dobrze wytyczonym kierunku rozwoju UE?
- Kiedyś samorządy lokalne, mali i średni przedsiębiorcy, lokalna energetyka były na unijnych sztandarach, ale czy w mając na uwadze wskazane procesy i zmieniającą się UE, to jeszcze jest aktualne?
- Jak samorządy lokalne, mali i średni przedsiębiorcy, lokalna energetyka rozproszona mogą się odnaleźć w tej sytuacji?
- A może Bruksela nie powinna być już kluczowym punktem odniesienia do definiowania przyszłości samorządów, małych i średnich przedsiębiorców i energetyki lokalnej?
Wprowadzenie:
Energetyka będzie podlegać wielkiej europejskiej polityce – co możemy z tym zrobić?
Czy ewolucja Unii Europejskiej utrudni, czy ułatwi finansowanie modernizacji i rozwoju polskiej lokalnej energetyki? Euroentuzjaści obruszą się zapewne na tak postawione pytanie, bo dla nich wszystko, co czyni Bruksela jest dobre, a jeżeli następuje jakaś ewolucja, to tylko ku lepszemu. Ludzie niechętni Unii będą z kolei nastawieni nieufnie do wszystkiego, co stamtąd pochodzi, nauczeni wieloma smutnymi doświadczeniami. Obie postawy nie są jednak poznawczo płodne. Unia i kreowana przez nią rzeczywistość prawno-finansowa w średniej perspektywie pozostanie dla nas podstawowym punktem odniesienia – to jest konstatacja, która nie przypadnie do gustu przeciwnikom Unii. Czy jedynym? Na to pytanie trzeba sobie odpowiedzieć, a z kolei postawienie takiego problemu zostanie z pewnością uznane przez zwolenników Unii za niedopuszczalne. Na szczęście nasze rozważania będziemy prowadzili bez niepotrzebnych ograniczeń.
Więc pierwszym pytaniem, jakie musimy postawić jest właśnie pytanie o kształt tej ewolucji. Wiele bowiem wskazuje na to, że Unia – przy całej swej nieznośnej retoryce o tym, że jest “blisko ludzi” - znacząco się oddala od codzienności i potrzeb obywateli tworzących je państw. Bruksela i Sztrasburg wydają się żyć w czymś w rodzaju rzeczywistości równoległej i są zajęte przeprowadzaniem wielkiej operacji centralizacyjnej i realizowaniem ambicji zbudowania jednolitego mocarstwa, które będzie w stanie stanąć na równej stopie z Chinami i Stanami Zjednoczonymi, a co najmniej z Rosją.
Przedstawiony w ubiegłym roku projekt budżetu na okres po roku 2027 wyraźnie na to wskazuje. Pojawiają się z nim nowe dochody własne, a przecież podatki są podstawą istnienia jednolitego organizmu państwowego. Nacisk kładzie się na wspólne realizowanie projektów przez wiele państw - dotyczy to także projektów energetycznych – redukuje zaś kwoty pozostające do wyłącznej dyspozycji państw narodowych. Wreszcie wprowadza się mechanizm warunkowości uzależniający wypłatę pieniędzy od tego, czy dane państwo kieruje się „europejskimi wartościami”. O tym zaś, kto się nimi kieruje, decyduje centrala. Nad tym, aby cała ta konstrukcja się nie rozsypała z powodu wewnętrznych napięć czuwać ma system kontroli wypowiedzi publicznych rugujący “populizm” i „obce wpływy”. O tym także oczywiście będzie decydować centrala.
Jest bardzo prawdopodobne, że ta perspektywa budżetowa będzie ostatnią, w której Polska będzie beneficjentem netto, więc dobrze byłoby ją dobrze wykorzystać, zwłaszcza że potrzeby są nadal ogromne. Jest także prawdopodobne, że wybory zaplanowane na rok 2027 sprawią, że nasz kraj znowu pogwałci “europejskie wartości”, więc pozyskiwanie środków będzie wielce utrudnione. Czy powinniśmy zrobić w takiej sytuacji? Z pewnością dobrze wybierać starcia i dbać o to, aby nie walczyć samotnie. Być może zastanowić się nad alternatywnymi sposobami finansowania. W każdym razie skrupulatnie liczyć pieniądze i szanse. I budować wewnętrzny konsens, choć to ostatnie może być najtrudniejsze.
13:30-13:45
Przerwa kawowa
13:45-15:15
Panel 3
Biznes z korzyścią samorządów. Czy polscy przedsiębiorcy są naturalnym partnerem dla gmin, powiatów, województw w kształtowaniu lokalnej polityki energetycznej?
Wiktor Świetlik
moderacja
Aleksandra Jurkowska-Szymczyk
Dariusz Bojsza
Krzysztof Masiuk
Krzysztof Kuśmierowski
Janusz Tomasz Czarnogórski
Tezy szczegółowe:
- Local Content w wymiarze lokalnym i realnym.
- Praktyczne modele współpracy między samorządami, środowiskiem naukowym, spółdzielniami energetycznymi, przedsiębiorcami z branży energetycznej i producentami paliw (biomasy, biogazu, innych).
- Czy współpraca samorządów z przedsiębiorcami z branży energetycznej i producentami paliw (biomasy, biogazu, innych) to gra, gdzie wszyscy mogą być wygrani? Korzyści, szanse i ryzyka.
- Jak samorządy mogą współpracować z przedsiębiorcami, unikając błędów, czasem bardzo poważnych z innych programów kierowanych do obywateli i przedsiębiorców z branże energetycznej np. „Czyste Powietrze”?
Wprowadzenie:
Rozwój lokalnej energetyki nie będzie możliwy bez silnej współpracy samorządów z polskimi przedsiębiorcami. To właśnie na poziomie lokalnym najłatwiej budować partnerstwa oparte na wspólnym interesie gospodarczym, bezpieczeństwie energetycznym oraz realnych korzyściach dla mieszkańców. Pytanie nie brzmi już dziś, czy biznes może być partnerem samorządu, ale jak tworzyć takie modele współpracy, które będą trwałe, przejrzyste i korzystne dla wszystkich stron.
W ostatnich latach coraz częściej mówi się o „local content”, jednak pojęcie to powinno mieć również wymiar lokalny i praktyczny. A może przede wszystkim to pojęcie należy rozpatrywać w lokalnym, czyli definiowanym na poziomie jednostek samorządu terytorialnego, znaczeniu. Transformacja energetyczna, jakkolwiek ją rozumiemy, powinna stać się impulsem rozwojowym dla polskich firm działających w regionach – producentów urządzeń, dostawców usług, przedsiębiorstw budowlanych, operatorów instalacji czy producentów paliw takich jak biomasa i biogaz. W przeciwnym razie istnieje ryzyko, że ogromne środki przeznaczane na modernizację energetyczną będą w niewielkim stopniu budować trwałą wartość w lokalnej gospodarce.
Samorządy dysponują wyjątkową możliwością tworzenia przestrzeni do współpracy pomiędzy biznesem, mieszkańcami, środowiskiem naukowym i lokalną energetyką. Coraz większego znaczenia nabierają praktyczne modele partnerstwa, w których gmina nie jest wyłącznie administratorem procesu, ale aktywnym organizatorem lokalnego rynku energii i ciepła. Dotyczy to szczególnie projektów związanych ze spółdzielniami energetycznymi, lokalnymi systemami ciepłowniczymi, produkcją biogazu czy wykorzystaniem biomasy.
Szczególnie interesującym kierunkiem jest rozwój lokalnych łańcuchów wartości w oparciu o zasoby dostępne w regionach. Produkcja biomasy, zagospodarowanie odpadów rolniczych, rozwój biogazowni czy lokalnych instalacji energetycznych i ciepłowniczych mogą tworzyć miejsca pracy, stabilizować dochody przedsiębiorców i zwiększać bezpieczeństwo energetyczne gmin. W takim modelu korzyści nie ograniczają się wyłącznie do produkcji energii – obejmują również rozwój usług, transportu, zaplecza technicznego i lokalnych inwestycji.
Jednocześnie współpraca samorządów i przedsiębiorców wymaga odpowiedzialności oraz wyciągania wniosków z wcześniejszych doświadczeń. Programy publiczne związane z transformacją energetyczną pokazały, że brak przejrzystych zasad, niestabilność regulacyjna czy słaby nadzór mogą prowadzić do utraty zaufania społecznego i poważnych problemów organizacyjnych. Dlatego potrzebne są modele współpracy oparte na transparentności, przewidywalności i realnym podziale odpowiedzialności.
Transformacja energetyczna może stać się obszarem, w którym samorządy i polscy przedsiębiorcy będą naturalnymi partnerami, a nie stronami konkurujących interesów. Warunkiem jest jednak odejście od myślenia wyłącznie w kategoriach pojedynczych projektów i spojrzenie na energetykę lokalną jako element długofalowej strategii rozwoju regionów. To właśnie tam – w gminach, powiatach i lokalnych przedsiębiorstwach – może powstawać nowoczesna gospodarka oparta na bezpieczeństwie energetycznym, lokalnym kapitale i odpowiedzialnym rozwoju.